İmar Planı Jeoloji ve Jeoteknik Etüdü Nedir?
İmar planı jeolojik etüdü; bir sahanın yapılaşmaya uygunluğunu, fay / heyelan / sıvılaşma gibi riskleri ve yapılaşma koşullarını belirleyen planlama aşaması çalışmasıdır.
İmar Planına Esas Jeoloji Etüdü Nedir?
İmar planı jeolojik-jeoteknik etüdü, bir yerleşim alanının yapılaşmaya uygun olup olmadığını, hangi koşullarda yapı yapılabileceğini ve alandaki afet risklerini (fay, heyelan, sel, sıvılaşma, kaya düşmesi) belirleyen planlama öncesi çalışmadır.
Çalışma, Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği ve Mekansal Planlar Yapım Yönetmeliği gereğince belediyelerce istenir. 1/5000 (nazım) ve 1/1000 (uygulama) planlarında farklı ölçek ve detay gerektirir.
Etüdün Kapsamı
- Jeolojik harita ve stratigrafi
- Sondaj ve jeofizik araştırmalar
- Fay ve heyelan risk değerlendirmesi
- Sıvılaşma ve oturma riski analizi
- Kaya düşmesi ve sel riski
- Yerleşime uygunluk sınıflandırması (UA / UAO / AUA / AJU)
- Yapılaşma koşulları ve kısıtlamalar
Yerleşime Uygunluk Sınıfları
Etüd sonucu saha dört sınıftan birine yerleştirilir:
| Kod | Açıklama |
|---|---|
| UA | Uygun Alan — standart önlemlerle yapılaşabilir |
| UAO | Uygun Alan – Önlemli — ek jeoteknik önlem gerekir |
| AUA | Ayrıntılı Araştırma Gerektiren Alan |
| AJU | Afete Maruz / Yapılaşmaya Uygun Olmayan Alan |
Her sınıf için plan notlarında yapı yüksekliği, bodrum sayısı, kazı derinliği ve özel önlemler belirlenir.
1/5000 ve 1/1000 Ölçek Farkı
İmar planı jeolojik etüdü iki ölçekte istenir ve detay düzeyi farklıdır:
| Ölçek | Plan Türü | Jeolojik Etüt Detayı |
|---|---|---|
| 1/5000 | Nazım İmar Planı | Bölgesel jeoloji, ana risk kuşakları, genel yerleşime uygunluk |
| 1/1000 | Uygulama İmar Planı | Parsel ölçeğine yakın sondaj/jeofizik, ayrıntılı uygunluk ve yapılaşma koşulları |
1/1000 ölçekli etütte sondaj ve jeofizik nokta yoğunluğu artar; her yerleşime uygunluk sınıfı için somut yapılaşma koşulu (yükseklik, bodrum, kazı derinliği) tanımlanır.
Etüt Süreci ve Onay
- Mevcut jeolojik/jeoteknik veri ve harita derlemesi
- Saha çalışması: sondaj, jeofizik (MASW/ERT), arazi gözlemi
- Laboratuvar ve risk analizleri (fay, heyelan, sıvılaşma, sel)
- Yerleşime uygunluk haritası ve sınıflandırma (UA/UAO/AUA/AJU)
- Rapor hazırlığı ve belediyeye/idareye sunum
- Kurum incelemesi sonrası onay ve plan altlığına işlenmesi
BB Zemin, Trakya genelinde belediye ve il özel idare projelerinde 620+ imar jeoloji etüdü tamamlamıştır; süreci kurum formatına uygun yürütür.
Sık Sorulan Sorular
İmar planı etüdü parsel zemin etüdünün yerini tutar mı?
Hayır. İmar planı etüdü planlama ölçeğinde ve bölgesel değerlendirmedir; parsel bazlı yapı ruhsatı için yine ayrı zemin etüdü gerekir.
Yerleşime uygunluk raporumu kim hazırlayabilir?
Jeoloji veya inşaat mühendisi ünvanına sahip, bakanlık yetkisi olan bir firmadan alınmalıdır. BB Zemin bu kapsamda 620+ imar jeoloji projesi tamamlamıştır.
Etüt ne kadar sürer ve geçerlilik süresi var mı?
Süre, alanın büyüklüğüne ve saha çalışması yoğunluğuna bağlıdır; birkaç haftadan birkaç aya kadar değişebilir. İlgili yönetmelik ve sahadaki fiziksel koşullar değişmediği sürece onaylı etüt geçerli kabul edilir; ancak parsel bazlı yapı ruhsatı için güncel zemin etüdü ayrıca istenir.
İlgili Hizmetler
Devam Eden Okuma
Projeniz için mühendislik desteği alın
1.047 projelik saha deneyimimizle; kapsam, süreç ve teknik değerlendirme için bize ulaşın.